elmi1380

ستاره‌های دریایی و خیارهای دریایی، هر دو از شاخه خارپوستان (Echinodermata) هستند و به دلیل توانایی‌های شگفت‌انگیز خود در بازسازی اندام‌های از دست رفته یا آسیب‌دیده، در دنیای جانوران مشهورند. این توانایی بازسازی، که فراتر از ترمیم زخم‌های ساده است، به آن‌ها امکان می‌دهد تا بخش‌های قابل توجهی از بدن خود را، از جمله بازوها، اندام‌های داخلی و حتی در برخی موارد بخش‌های حیاتی از دستگاه عصبی، به طور کامل بازسازی کنند. این یک استراتژی بقای قدرتمند در برابر شکارچیان و آسیب‌های محیطی است.

در ستاره‌های دریایی، توانایی بازسازی بازوها به خوبی شناخته شده است. اگر یک ستاره دریایی یکی از بازوهای خود را از دست بدهد، می‌تواند آن را به طور کامل بازسازی کند و یک بازوی جدید با تمام ساختارهای مربوطه (مانند پاهای لوله‌ای و چشم لکه‌ای در نوک بازو) را در جای خود رشد دهد. برخی از گونه‌های ستاره دریایی حتی می‌توانند از یک بازوی تنها، به شرطی که بخشی از صفحه مرکزی بدن نیز همراه آن باشد، یک ستاره دریایی کامل جدید را بازسازی کنند. این پدیده، که به عنوان "تولید مثل غیرجنسی" نیز عمل می‌کند، به آن‌ها اجازه می‌دهد تا به سرعت جمعیت خود را پس از آسیب‌های شدید افزایش دهند. مکانیسم دقیق این بازسازی شامل فعال‌سازی سلول‌های بنیادی یا سلول‌های ددیفرانسیله شده در محل آسیب است که سپس به تقسیم و تمایز برای تشکیل بافت‌ها و اندام‌های جدید می‌پردازند.

خیارهای دریایی نیز قابلیت بازسازی قابل توجهی دارند، به ویژه در مورد اندام‌های داخلی خود. هنگامی که در معرض استرس شدید یا تهدید شکارچی قرار می‌گیرند، بسیاری از گونه‌های خیار دریایی می‌توانند پدیده "خروج احشا" (evisceration) را انجام دهند؛ یعنی اندام‌های داخلی خود، مانند دستگاه گوارش و اندام‌های تنفسی (ریه‌های آبی)، را از طریق دهان یا مقعد به بیرون پرتاب می‌کنند. این عمل می‌تواند برای پرت کردن حواس شکارچیان یا به عنوان یک مکانیسم دفاعی عمل کند. پس از این عمل، خیار دریایی قادر است در طی چند هفته تا چند ماه، تمام اندام‌های داخلی از دست رفته خود را به طور کامل بازسازی کند، که نشان‌دهنده ظرفیت بازسازی شگفت‌انگیز این موجودات است.